Neque tamen hsec ideo a nobis dicuntur, quasi fautores nullos, nullos advocates invenisset grandaeva mater academia, qui,.ne, inter tumultuosi seculi dedecora, lit©rarum lapsus et ruina numeraretur, strenue praecaverunt. Habet etiam adhuc Deus O. M. qui honorem suum, habet academia, qui salutem suam pro virili tueri satagunt; viros scilicet summo honore constitutes, et nisi mortalium ingratissimi
486 ORATIO II.
audire vellemus, a nobis in seternum nominandos. Hi sunt, qui tumultuantis plebeculee, aliorum scilicet perpaucorum nebulonum veneno perfusse, compescuerunt murmura, et imbelles contempsere minas. Et cum eo usque audaciae proruperit quorundam bominum, dicam, an jumentorum, stupor et barbaries, ut in ipso senatu libellis supplicibus vociferation es, seu potius imprecationes nonnullorum e fsece seculi, de tollendis acaderaiis rudere ausi sint; non sine indig- natione summa, spiritu beroico et plane divino, bonoratissimis igno- rantise patronis, patriae excerebratoribus, os vile obstruxerunt, parati onine nostrum periculum subire sue. Nee defuisse istiusmodi viros aut conatus tester, celeberrimam toto orbe bibliothecam, irritis inimi- corum domi forasque augusto illi sacrario avide inbiantium votis, intactam ; et si non libris doctioribus, at librario doctissimo auctam et ornatam. Ipsara tester academiam, fatali psene literarum inter- stitio emergentem, viris undequaque doctissimis, de religione et lite- ratura optima meritis, recens refertam. Hoc unum eondonate, quod me indignum, inutilem gregi vestro ascribere voluerunt ; banc unam labem abstergite, csetera fulgent.
lisdem succenturiatus processit magnum nomen nobis dicendura, auditores! Honoratissimus Cancellarius. Hie est, quem toties acce- pimus profitentem, se nolle bonesto illo nomine diutius ornari, quam dignum tandem aliquid eo nomine efficiendi spes non minima efful- geret. Qui pietate et ingenii cultu, in subjugandis bostibus vel bar- barissimis, plus retulit sub Deo suo opis et subsidii, quam ut, se vivo et rerum psene clavum tenente, pietatem et ingenii culturam omnem pessundatas et conculcatas, triumpbantibus ilium victis et conjuratis bostibus, ab impietate et barbarie intueri possit. Ilium, qui feros et erraticos domuit Hibernice Nomadas; qui mores, virtutes, pudorem Scotorum monticolarum perspexerit; qui
posse tandem ipsam deperire barbariem, inbonesta est, et homine sano indigna cogitatio. Irato prorsus aversoque Deo res nostras agitari viderentur, si primi, si soli sub ejus auspiciis pereamus; qui non tantum omni bello, sed et singulis prseliis, quibus toties provi- dentise discrimen subiit, victor evasit. Inauspicatb sane togatam manum copiis suis adjunxisse censendus esset, si ea parte primum marcescerent triumpbales laurus. Haud illi deerit procul omni dubio in re nostra procuranda divina ilia indulgentia, quae reliquis omnibus inceptis ei ita semper prcesto adfuit, uti Qshs octto firj^^^avTjg, quod dici- tur; ut illud etbnici poetse ad imperatorem Cbristianum decantare liceat, —
" 0 nimlum dilecte Deo, cui militat sether, Et conjm-ati veniunt in classica venti!" ^
' Horn. Odyss. i. 3. 2 Claud, iii. cons. Hondr. 96
ORATIO II. 487
Hucusque ideo, eo duce, victore Deo, ut libera et optimarum artium gloria Celebris, non ut injux [inlex?] et efferata evadat patria, conten- dinjus. Quisquamne hominum adeo inverecunde stolidus, et mentis inops censendus est, ut gentem non ineptam, immensis laboribus, vigiliis, votis, lacrymis, suspiriis, tanto sanguinis, nummorum, posses- sionum dispendio, tot annos sudasse, ut sub desideratissimo reipub- licee titulo asinorum clausum, vel jumentorum mandram conderet, putare posse videatur? Si qui verb, ut erit forsan unus et alter, ad borabardarum tonitru, tanquam ad cataractas Nili, ita obsurduerunt, ut rationis, ejus nimirum qua homines sumus, nihil possint aut audire, aut percipere; quin tandem, imo brevi sese explosos et pes- simo foetore, suorum tormentorum instar, ejectos sentiant, nullus dubito. Imo, ausim dicere rempublicam nostram aut literarum fore fautricem, aut nullam ; nisi funditus delere gentem (et religionem nostram) forsan rebus prosperis nimis fidentem, vagam, et tumi- dam, sanguine et cineribus iterum aspergere, et non indecoro pulvere sordid am reddere constituit Deus O. M. non omnis morietur aca- demia.
Macti ideo este ingenio et virtutis gloria, probata juvenum corona, flos patriae, gentis honos, gregis Christi spes non minima, feretis pro- tinus hie etiam voti et consihi nostri pretium et ^paQiTov: nee segre- gata prorsus omnis spes est, quin ex vobis tandem emergant, qui-
bus meritb
" doctior orbis Submissis tradat fascibus imperium."
Vos etiam, doctores literatissimi, quoniam purpuras vestrse radiis ferundis etiam vulgi, utcunque ignobilis et indocti, nunc temporis sufficit oculorum acies, quin virtutum et scientiarum splendore, labo- ribus et vigiliis ecclesise et academise causa susceptis, antiquam et debitam venerationem etiam oculatissimis extorquere progrediamini, nemo nisi invidia stupuit, aut fascinavit pietatis odium, ibit inficias. Qiarpov synrjdrj/Ji-iv rw Ttoff/ubw %al ayyi'kotc, x.ai avdpu'Troig, 1 Cor. iv. 9, et actorum nuda virtute stamus; nee pomposos titulos, ulteriores honoris gradus, opima beneficia, principum aut magnatum favores, fugacis sevi blandimenta, affectamus, sed pro vita animaque magnas matris academiae contendimus.
Duram quis forsan exclamabit sortem et onerosam ! et, " O terque quaterque beatos," quibus quotannis in scenam prodire, et choragio nescio quo phaleratis, mutas paene sustinuisse personas satis erat pro dignitate et honore; quibus ampliores redditus, titulorum veneranda gravitas, et adulatoriis quibusdam delinimentis facillime aucupatus principum favor, dederunt malignum spernere vulgus!
Ast, apage sis, ignava vota, et indigna suspiria ! Natos nos potius in exemplar cogitemus, nee minimo ducamus honori, qubd nos ami-
488 ORATIO 11.
corum inimicorunique sub oculis tan to pignore certare voluit pater clementissimus, quod aliqua saltern rerum difficultate quid possemus experiri velit. Quod aliis ideo calamitas videtur, nobis sit virtutis occasio. Hoc ideo tanttim, missis curis et querelis, metu et dolore ad hominum vulgus demandatis, nobis incumbit, ut vel seientiarum et virtutum nostra industria fructibus floreat, vel composite et de- center aliena culpa in cineres suos dilabatur academia. Sed quor- sum hsec?