VOL. XViL ^0'
402 DE EITIBUS JUDAICIS A CHRISTO OBSERVATIS. [LIB. V.
in geternum nunquam recurrent! innixa, emanaret, cujus etiam ob- servationis in toto Yeteri Testamento nulla exstat memoria, vestigium nullum, quaeque nullo mandato divino, institutione aut directione munitur, omnino improbabile videtur.
XX. Lavationes etiam inter gentes sacris initiandis in more fuisse, concede. Inde ortum duxit, templa intrantes aqua benedicta aspergendi inter pontificios ceremonia. Ita Yirgilius, Mn. ii. 71 7: —
" Tu, genitor, cape sacra manu, patriosque penates. Me, bello e tanto digressum et caede recenti, Attrectare nefas ; donee me fluinine vivo Abluero."
Et Mn. vl 229 : —
' Idem ter socios pura circumtulit unda, Spargens rore levi, et ramo felicis olivse."
Circumtulit autem idem est ac purgavit; nam februa circumfere- bantur; discrimen inter aspersionem et ablutionem docet Macro- bins, Satur. lib. iii. cap. i. Ritus hujus meminit Lucianus in Menippo, seu Necromantia, 7. Hspi, inquit, ps<ta$ vvxrag \*} rbv tfora,{6fjv ayayuv exddfipe re j&e} xai air&fia^s, xai vtpiTi'yviffs daft}, jcai Kaf aXXo/g wXeioffiv — " Media nocte ad Tigridem me fluvium ducens purgavit simul atque abstersit, faceque lustravit, ac squilla, turn pluri- bus itidem aliis." Et videantur, quse habet Plinius, lib. xxxvi. cap. iv. Timarchides de Asterio, qui manibus impuris Jo vis aram attigit, atque ob earn causam fulmine percusso: —
" Illotis manibus libans Jovis attigit aram ; Quo pater hunc ussit flagrantis fulminis igne. Egregie purum fas est contingere sacra."
Fieri quoque solebat triplex purgatio; nempe, aqua, sulphure, atque igne. Unde Ovidius: —
"Terque senem flamma, ter aqua, ter sulphure lustra."
XXI. Lavationes autem omnes, quas in sacris adhibuerunt ethnici, e Scripturis nostris per daemonum xaxo^X/ay ortum duxisse, affirmat Justinus Martyr Apol. ii., atque etiam morem deponendi calceos, cum fana aut templa intraverint, a dicto Dei ad Mosen, cum ad rubum ardentem accesserit; quod sane baud veri absimile videtur.
XXII. Sed procul ha3C a baptismi ritu sacro. Femina proselyta circumcidi nequibat. In ejus ideo admissione, si ullibi, baptismi ratio habenda erat: ast ubi ceremoniaB illius admissionis et in popu- lum Dei insitionis recensentur, baptismi nulla mentio est, Deut. xxi. 10—13. At vero Paulus diserte affirmat, totum "populum bap- tizatum fuisse Mosi in nube, et in mari." Fateor; in transitu maiis Deus populum instruction! Mosaicse solenniter dedicavit. Mira- culosum autem istum pavrrfpov Judasos unquam imitates fuisse, aut exprimere debuisse, falsum est. Ritus ideo baptismatis in Yeteri Testamento institutio nullibi memoraiur, exemplum nullum exstat;
CAP. XV.] -DE RITIBUS JUDAICIS A CHRTSTO OBSERYATIS. 403
neqtie durante ecclesia Judaica in admissione proselytorum unquam usurpatus est; apud Philonem, Joseph urn, Jesum Sirachidem, ejus mentio nulla occurrit ; neque in historia evangelica. Sententia ideo ista rabbinica de baptizandis proselytis, ortum suum Tannerseis seu doctoribus ante-Mishnicis, post urbis excidium, debet. Eo se a Samaritanis distinguere voluisse arbitratur doctissimus Schickardus de Jure Eeg. apud Hebr. cap. v. page 127. "Ad differentiate," in- quit, " Samaritanorum addiderunt baptismum quendam;" quod pro- bat ex Raf. Alphes, et ipso Talrnude. Ego potius censeo, ex Johannis baptismo, qui tota in gente Celebris erat, cuique initiata est magna pars populi, ritum hunc ante tempus illud incognitum, doctores Tan- nera?os mutuatos esse. Kferesis quidem inter Judasos meminit Justinus in Dialogo cum Tryphone, quam "Bairrufruv vocat; ritu autem eo utentes proprie dictos Judseos esse, negat. Auctor autem Quasst. et Respons. ad Orthodoxos, hanc sibi quaBstionem proponit, vel ab aliis propositam repetit: E/ rb 'ludwou (3d<7rri(ftu,a ^ Kara rh r\v ucfTTfp ouv ours i]v, <7rug ovx rtv tfapa rov VO/AOV %al Kwg virb ruv
s^drj, tug de ov irapdvofAOi 01 vvrb rov VO/AOV ovrsg, xai rb rbv vopov ds^d/xsvoi [SdvrHfpa', Cui respondit, To {3d<7rrfff>jt,a r&D ' vpooifAtov TJV rou tvayysXiov rr^g y^dpiTog, dib xai b<7rlp rov VO/AOV qv. Omni ideo probabilitate caret sententia ista doctorum quorundam virorum de translatione ritus ba^ptismalis Judaici, qui revera eo tempore nullus erat, in usum discipulorum suorura per Dominum Jesum facienda.
XXTII. De eucharistid eadem plane dicenda sunt. Sanctissi- mum istud Domini nostri institutum, cum omnibus circumstantiis> quas ad ejus celebrationem solennem pertinent, e ritibus Judaicis, quorum in sacra Scriptura nullibi mentio occurrit, desumptum esse arbitrantur. Ritus autem istos ante gentis excidiurh finale in usu uspiam fuisse, idoneo ullo testimonio nondum probatum vidimus. Quoniam autem alii pensum hoc feliciter satis absolverint, actum hie agere in tanta nostra festinatione, qua continue urgemur, non placet.
XXIV. Excommunicationis ecclesiasticaB peculiaris est ratio. In- stitutorum evangelicorum nonnulla, fundamenta sua in ipsa rerum natura seu rectaa rationis placitis habere, an tea ostendimus. Prius ilia ad homines, qua tales sunt, pertinent, quam ad Christianos. Eorum autem, quse rationis dictamini sunt consentanea, varius sem per erat inter gentes usus, prout lumini naturali plus minusve homines se in disciplinam dederint. Horum est excommunicatio. Delinquentis enim adversus officia, jura et regulas communitatis, cujus pars est, a privilegiis communitatis exclusionem, exigit ratio recta. Hujus juris praxi inter veteres, apud bonos auctores, nihil frequentius occurrit. Eum morem Judaeos observasse, ipsi decent. Utrum instituti ullius divini virtute, an ex jure communi id fece- rint, nunc non disputamus. Istiusmodi consuetudinem apud ethnicos
404 DE RITIBUS JUDAICIS A CHPJSTO OBSERVATIS. [LIB. V.
invaluisse, inter plurimos alios testis est Caius Caesar, lib. vi. de Bel]. Gall. cap. xiii. " Si quis," inquit, " aut privatus, aut publicus, eorum" (hoc est, Druid um) " decreto non stetit, sacrifices interdicunt. Haec pcena apud eos est gravissima. Quibus ita est interdictum, ii numero impiorum ac sceleratorum habentur; iis omnes decedunt, aditum eorum sermonemque defugiunt, ne quid ex contagione incommodi accipiant: neque iis petentibus jus redditur, neque honos ullus communicatur." Hinc morem liunc a gentibus ad Christianos ema- nasse, quidam non verentur a:ffirmare. An quidquam magis in vete- rurn Christianorum opprobrium fingi potuerit, vehementer dubito. A Judasis ad Christianos pervenisse, plurimorum sententia est. An in ecclesia Judaica divinitus instituta fuerit excommunicatio ecclesi- astica, an ejus exempla ulla stantibus adhuc urbe et templo exstent, litem meam facere nolo. Rabbini Mishnici et GemaristaB frequenter ejus meminerunt. Dominum nostrum ritus hujus usum a Judseis aut gentibus accepisse, falsum est. Ut homines Concordes vitam ad normam aliquam omnibus communem instituentes in communita- tibus degant, jubet ratio. Quemcunque finem sibi propositum aut objectum habeant sacrum an civilem, eadem lex est. Ut ii omnes, qui juribus et privilegiis cujuscunque societatis uti, frui, gaudere vellent, nexum illius, unde societas est, teneant, ej usque regulis se submittant, itidem sequum est. Aliter sarta tecta communitas con- servari nequit, nee perennari. Parere nolenti parata est a societatis privilegiis et commercio exclusio: id etiam ratio recta jubet. Hsec omnia ad naturam, qua homines sumus, pertinent. Humanum genus rationis hsec dictamina, qua3 aliquot annorum millia ante natum no- men rabbinicum excoluerat, ab ipsis rabbinis didicisse, arbitrari insa- nientium est. Quantumvis autem axiomata ista in ipsa rerum ration e fundata sint, cum tamen Dominus noster Jesus Christus nihil om- nino in ecclesia sua religiose coli voluerit, nisi ex ipsius auctoritate, quoniam ejus caput, rex, et legislator unicus sit, illorum ad ccetuum evangelicorurn usum appropriationem et applicationem, institute suo munivit; atque proinde, quamvis principia ista seu xvpiou do%o:l adhuc naturales sint, cum, quod semel natura3 rational! congruit, impossibile prorsus sit ut ei non semper conveniret, illorum tamen applicatio ad sacra ilia, qii83 ex pura Christ! institutione pendent, mere est evangelica. Postquam itaque apostolus probasset ex ipsa naturee lege, atque gentium, nee non institutionum Mosaicarum sequitate, mercedem evangelii dispensatoribus pro opere suo debitain esse, addit continue, " sic etiam Dominus noster instituit," 1 Epist ad Cor. ix. 14