statem infinitam, dominiumque gratiae plenum in Judaeos et gen- tes. conf. de phrasi, Eph. 4,6. de re, Joh. 8, 58. Matth. 22, 45. Perversi sunt, qui aut hic punctum (nam comma pie poni potest,) figunt; sic enim dicendum fuerat, evdoynrog o Geog, si modo tali doxologiae hic peculiaris fuisset locus: aut post oagxa. quo pacto illud ro xara oaoxa suo careret antitheto. — Geog, Deus) Impense laetari debemus, quod, in hac solenni deseriptione, Christus tam aperte Deus appellatur. Apostoli, qui ante Johannem scripsere, prae- supponunt deitatem Christi, ut confessam: quare non directe de illa agunt; sed tamen ubi incidit, gloriosissime eam denotant. Paulus c. 5,45. Jesum Christum appellarat hominem; nunc Deum. sic quo- que 4 Tim. 2, 5. 3, 16. altera appellatio alteram sustentat. — evAoyn-
10¢, benedictus) apn. Hoe epitheto subseribitur omni divinae laudi. 2Cor. 44, 34. — &¢ reg uladvacg, in secula)- Qui super omnes — in secula, est primus et novissimus. Ap. 4, 47.
y.6. ovy ofov) non est hoc ejusmodi.' Judaei putabant, si non omnes Judaei salvarentur, verbum Dei excidere. id refutat Paulus, simul innuens, verbo Dei potius praedictam fuisse Judaeorum de- fectionem. — dé) autem, tametsi scil. magnum dolorem de Israéle, Christi experte, profiteor. — éxnénrwxev, exciderit) Aptum verbum. 4 Cor. 43, 8. not. Si totus Israél excidisset, Dei verbum excidisset. absit hoc: ergo etiam illud. nam et nunc sunt aliqui, et olim erunt omnes. Complectitur enim haec sententia omnia, quae dicuntur ea- pite 9.40. 44., ef aptissime est expressa. Arcte cohaeret cum ante- cedentibus versu 2., et tamen respectu subsequentium, ubi zo Aoyos verbum recurrit, inest ingens euphemia et moodsgameia, ut sermo- nem tristem prius leniat, quam proferat, uti 4 Cor. 40,43. — 0 do- yos, verbum) promissionis, Israéli datum. — & yao mavreg, non enim omnes) yag, enim, incipit tractationem. non omnes, clementer dicitur, pro eo, multi non sunt. Judaci sic statuebant: omnes et soli nos sumus populus Dei. Quare ro omnes refutatur hic; ro soli refutatur v.24.ss. Judaei erant Particularistae: hos ergo refutat Paulus e diametro. Tota ejus tractatio non solum tolerabilis, sed etiam amabilis erit iis demum, qui capita superiora emensi sunt per fidem et poenitentiam: potior enim hic jidei ratio. Summa. hujus tractationis, ex mente eorum, qui universalem gratiam negant, haec est: DEUS dat FIDEM, cui vult: non dat, eui non vult. ex mente Pauli haec: Deus dat JUSTITIAM credentibus, non dat operanti- bus: idque verbo ejus nullo modo est contrarium. Immo Ipse et ty- pis et testimoniis declaravit, illos, promissionis filios, recipi; hos, filios carnis, repudiari. Hoc Dei decretum est certum, irrefragabile, ju- stum: huic decreto uti. homo populusve quilibet vel auscultat vel re- nititur, ita vel per misericordiam assumitur, vel per tram rejicitur. Hue recurrit analysis Arminiit, excerpta Calovio Theol. apost. Rom. Oraculo LX VIII, et adoptata Oraculo LXIX. Conf. plane e. 4, 46. not. Interim Paulus ad eos, quos refutat, ab hoc capite, de justi- tia, prius illud, de fide, non valde secernit. neque enim opus erat. — loguni, isoand. Israél, Israél) Ploce.
v.7. Ore) quia. facit haee particula énicaovy, respectu senten- tiae praecedentis. — a&Segacu, Abrahami) Quod Patrum antiquissi- morum filiis accidit, multo magis aceidere potest ulterioribus, —