v.41. Iaoanakd, hortor) Moses jubet: apostolus hortatur. Solet Paulus hortationes ponere dogmatibus antea tractatis congruentes. Eph. 4. coll. cap. 3. Sich. 1. usus generalis ex tota tractatione con- tinetur v. 4. 2., ut allegationes statim subsequentes demonstrant. Usus speciales, a v. 3. usque ad conclusionem epistolae, ostendimus ad cap. 4, 16. — dva' rev oinriguadr, per miserationes) Totum noéma de- rivatur ex cap. 1—5. vocabulum fluit ex antitheto irae, ¢. 4,48. nam innuitur hoc loco tota oeconomia gratiae sive misericordiae, ab ira nos eximens, et gentes inprimis ad officium excitans. ¢. 15, 9. Qui misericordia Dei recte movetur, in omnem Dei voluntatem ingredi- tur. [At anima irae obnoxia vie quiddam juvatur adhortationi- bus. Saxum perfundis oleo. V. g.] — magasnoae, sistere) In tanto officiorum catalogo Paulus nil earum rerum habet, quae hodie apud Romanenses fere utramque paginam faciunt. nagagjoas, repetitur
ex ¢. 6,43. 46.419. sistere. Oblatio viva sistitur; non mactatur. — owuata, corpora) Antitheton ad nefarium corporum abusum apud gentes. c. 4,24. Sequuntur enim mox plura antitheta, ejusdem capl- tis respectu. Corpus plerumque impedit animam: corpus Deo siste; anima non deerit. ¢. 6,42. Vid. etiam cap. 7,4. Hebr. 40, 5. Vice versa, anima magistratui subjecta, etiam corpore parebit. ¢. 13, 4. — owpara, daresay, corpora, cultum) Appositio metonymica , corpus et animam innuens. — Svolay, victimam) peccato mortificato. conf. de hoc sacrificio, ¢. 45,16. — aoayv, viventem) ea vita, de qua cap. 4, 17. 6, 4. ss. Abominabile est, cadaver offerre. — aylay, sanc- tam) qualem postulat sancta lex. ¢. 7, 42. — evagesor, bene pla- centem) cap. 8., maxime v. 8. — rw dem, Deo) Constr. cum mage- Sioa, sistere. — hoyexny, rationalem) sincerum, (1 Petr. 2, 2.) re- spectu intellectus et voluntatis. congruit verbum Ooxmacery, v. 2. goovery xr. v. 3. Gentium Aargela, dhoyos. c. 1, 48. seqq. 25. Ju- daeorum confidentia, adoyos, ¢c. 2, 3. at Christianus omnia recte re- putat, et ex beneficio Dei miserentis colligit officium suum. Verbo illi, quod saepe ponit, doyifeoPar, c. 3, 28. 6, 14. 8, 18., nunc respon- det epitheton. doyexov yada, 4 Petr. 1. c. est periphrasis verdd ipsius, Lac verbi: hie vero Aargelag cultus epitheton est Aoyexn, rationa- lis. "Adohoy dicit Petrus: Verbum est sincerum, et cultus ex verbo est sincerus.
V.2. ur) ovoynuatiler Pe — alka usranogpecde) uoogn, forma, penitius et perfectius quiddam notat, quam ozjua, habitus. conf. Phil. 2, 6.8. 3,21. A forma interna non debet abludere habitus sancto- rum externus. — ears, seculo) quod totum, neglecta Det volun- tate, suitatem sequitur. — doxyualecy, probare) Hoe quoque perti- net ad illam mogp7y formam novam. Antitheton, ¢. 4, 28. [Dum quis-haeret in antiquitate mentis, voluntatem DEI, utut sagacis- simus, probare nescit. Modo haec modo ista’ defendere conabitur, DEUM sui similem opinatus. V.g.] — *) wat rédecov, et perfe- ctam) Qui oblationem vivam, sanctam, bene placentem sistit , noscit voluntatem Dei bonam, viva et sancta requirentem, beneplacentem, et, cum profectu fidelium, perfectam. [Perfectam hanc voluntatem indignis modis devitant, quirea semper exquirunt, quae citra pec- catum (ut existimant) perpetrare etiamnum liberum est. Viatorem hi tales agunt, qui non tuto tramite, sed extrema ripa, praeter neces- sitatem, incedere gestiat. V. g.
v. 3. déyw) Flacius: edico. Hoe verbum hortationi subsequenti moratae vim addit imperativi. — yae, enim) Ddcet, quid Voluntas Dei velit. — dva rig yaourog, per gratiam) Ipse Paulus exemplum praebet owpooovrys, quam commendat: ne videatur temere hac for- mula, A¢yw, edico, qua solus Christus absolute uti potuit, aliis tam ardua praescribere. conf. v. 6. — Gyre) cuilibet, qui est inter vos, vestri ordinis, fidelis. — 2» vuivy, in vobis) Multa erant, cur Romani se viderentur efferre posse, et postea se extulerunt. — dei) oportet, pro veritate et officio. — ggovety) sentire, et inde agere. — eg)
*) 10 Hédywa, voluntas] Ob rationes speciales plurimae subinde quae- stiones oriuntur, hoc illudve jure fiat nec ne? Facilis est decisio iis, quibus DEI voluntas curae est cordique, Sed probatione opus est atque intelligentia, Eph. 5,417. Vg.
Particula limitat *). — éxa¢w, wnicuigue) Nemo debet se unum pro norma habere, ad quam ceteros exigat, et putare, ceteros plane de- bere tales esse, et idem et eodem modo agere, atque ipsum. — ow) -sicut. non plus, v. 5., sed nec minus. v. 6.8. ideo dé, autem, adhi- betur v. 6. — wérgov, mensuram) Et fides et fidei mensura est do- num Dei. — nisewo, jidei) ex qua reliqua manant dona: (Cluve- rus:) et quidem dona sanctificantia et administrantia. Omnium fons est fides, et, in ipso usu, norma. fidei, de qua tractatum capite 4. et seqq. [Sequitur amor, v.9. V. g.]