melior factus) per exaltationem. v. 5. 43. Antitheton, jrarrwpéevoy, diminutum ¢c. 2,9. Conferatur hoc ad Mare. 40, 48. not. xoeirrmy, melior, excellentior, potentior. o& xgeirroves, dii, apud veteres eth- nicos. — tav ayyédwy’ angelis) quorum magna alioqui praestantia. — nag’ uvrés) mage ingentem practer ceteros excellentiam denotat. Conf. maga, v. 9. 5,3. Excluduntur angeli, partim expresse, v. 5. 43. partim implicite. nam dum eorum nullus hoc nomen, Filius DEI, cepit, eo ipso non sunt heredes nominis hujus, neque adeo heredes omnium, sed ipsi sunt portio, insignis quidem, de hereditate Filii, quem ut Dominum adorant; v. 6. neque per eos facta sunt secula, sed ipsi potius facti sunt. v. 7. — xexAnoovounnev dvoua’ heredita- vit nomen) Filio, quia Filius est, Filii nomen convenit: et in hoe praecipue nomine consistit hereditas: hereditatis additamentum sunt omnia. v. 2. Nominis hereditas est ipsis antiquior seculis: Omnium hereditas aeque antiqua est, atque omnia ipsa.
v. 5. tive yao, cui enim) Frequens in hac epistola argumentum a silentio Scripturae. v. 43. ¢. 2,416. 7,3.14.— ta» ayyzhov’ ange- lorum) Hanc enim gloriam nemo illorum capiebat. —_ vios, filius) Act. 43, 33. — éyw — vidv) Sic LXX, 2 Sam. 7,44. Promissio illa, Ego ero ili in patrem, et ille erit mihi in filium, spectabat, Sa- lomonem, sed multo magis, usque adeo augusta est, Messiam: alias etiam Salomo esset major angelis. Semen Davidis, sive jfilius Da- vidis, est unum nomen, sub quo, pro ratione praedicati, modo Sa- lomon, modo Christus, modo Salomon et magis Christus innuitur, aenigmate temporibus exspectationis aptissimo. Conf. Ps. 89, 27. 28. Veri interpretes verborum divinorum sunt apostoli; etiamsi nos sme illis talem sententiam non assequeremur.
Vv. 6. Orav 08 make sioayayn TOV mMQMTOTOKOY so Try OfKEME- yyy? cum vero iterum introducit primogenitum in orbem terrae) Ad Otay cum confer dray Jac. 4,2. cum aor. 2. subj. Particula dé vero innuit, majus quiddam subsequi. Non modo major est angelis Filius, sed ab angelis adoratur. 7) ocxsuérn est orbis Christo subjectus, cap. 2, 5. tanquam primogenito. Vide Psalmum modo citatum et mox ci- tandum. Haec introductio plus quiddam dicit, quam missio: utra- que tamen praesupponit rj» ngotnagty Esse prius Filii DEI: re- spondetque illi introitus in mundum.. ce. 10, 5. Intravit, voluntate DEI, quum sead voluntatem DEI faciendam stitit, c. 10, 5. coll. ¢. 9, 44. quum in mundum venit, ut passim dicitur. ITaduw, rursum, vul- gari voculae item respondens, adhibetur, ubi scriptura super -serip- turam allegatur: v. 5. ¢. 2,43. 40, 30. Ceterum vis particulae hujus cernitur liquidius, ubi ea, verbo irnquam aut alio ejusmodi subaudi- to, parenthesi includitur, hoc modo: guum vero (rursus dictum DEI de Filio proferam) introducit Primogenitum. Sic Joh. 12,39.: Non poterant credere, quia (rursus Esajam allegabo) idem propheta. di- ait, Eacaecavit. Matth. 5, 33.: Audistis (rursus Exemplum propo- nam) dictum esse antiquis. Etenim allegandi formulae orationi li- a interponuntur, ut cap. 8, 5.: doe yay pyoe, pro, Dicit enim,
ide.
Primogeniti appellatio includit appellationem Fil, et vim sig- nificationis amplius declarat. Involvit enim jura primogeniturae, quae unigenitus habet modo eminentissimo. Sic etiam Rom. 8, 29. Col. 4, 45.48. Paulus loquitur. Hoc loco, Primogeniti appellatio continet