XL Sed e diverticulo in viam redeundum est. Viguit per lon- igam annorum seriem cceli, solisque cultus, cum nondum hominibus, pui similes in Dei solium evehere, in mentem venisset ; nee impune inter ipsos Graecos blasphemiam tulit, qui Solem, irvpls «<
3886 dixit.
206 ORTUS ET PROGRESSUS IDOLOLATRI^E. [LIB. III.
CAPUT VII.
SETT DE ORIGINS ET PROGRESS!! IDOLOLATRLE.— CAP. V.
Seculo Seruchiano primordia idololatriae a veteribus assignata sine ratione aut auc-
toritate Eusebii Chron. — Suidas interpolates — Serug a familia Semi —
Thara pater Abrahami an statuarius — Epiphanii sententia de origine idol. ; et Tertulliani — Ars pictoria et statuaria, in famulatu idol. — Pictoriae artis initia rudia — Secundum Plinium et Athenagoram, ejus qui auctores — Inter two, et ilxuv discrimen, Heb. x. 1 — Sol et lima prima idola — Primus cultus idol, simplex adoratio — Ejus progressus — Deum colere, naturale — Superstitio omnis fluctuationum plena— No vorum. deorum absentia — Elise idololatrarum ob idolorum absentiam irrisio — Demetrio Poliorcetse carmen Ithyphallicum ab Atheniensibus cantatum — Vituli Aaronici conficiendi occasio — Corporum coelestium influxus generales — Idololatrarum amentia et obdura- tio — Novi generis superstitionis occasiones — Columnarum, stelarum et simu- lacrorum origo — Testimonium Maimonidis ; et Plotini — Simulacrorum con- ficiendorum ratio ; astrologorum idololatria — Veteris et recentioris iixovovoiias stultitia.
I. IDOLOLATRIAE primordia, veteres pene omnes setati Serachi assig- nant Serug natus est anno sexagesimo et tertio post dispersionem Babylonicam. Id temporis spatium, ab hoc scelere immune statu- unt. Nos statim a dispersione, maximam turbse apostaticse partem, cultui unius veri Dei valedixisse, non dubitamus. Neque cur secu- lum Seruchianum speciali modo sceleri huic initium dedisse crede- retur, ratio ulla assignatur. Eusebium in Chron. plurimi seqiumtur. Is Seruchum ex tribu seu familia Japheti fuisse asserit; cui Semus erat Tritavus. Eusebii verba bis in Suida recitantur, utrobique Serug ex familia Japheti fuisse dicitur; plurima enim in eo opere bis terve inseruntur, quse sunt posteriorum assumenta. Verum, quse Serucho ascribunt, ad Hellenismum pertinent; illurn enim fin- gunt, primum mortuos religiose colendi viam iniisse, quam sta- tuarum fabricatione, promovisse aiunt Tharam Abrahami patrem; Epiphanius de Serucho hoc: Oucrw ds sv %oavot$ xat sv ropefaig t,uXuv r, apyvporsvxTuv q yspvffov % 1^ «XX?jg nvog uX^g wtftoirifAsv
ds dia %pu/j,aruv xai tlxovuv v\ rov avOpuvov didvoia £<£>' saury
xaxiav — " Nondum ad simulacra cae]atosve lapides aut ligna aut
argenteas statuas alteriusve materiae superstitiosus ille cultus ad-
hseserat; nee aliud prgeter colores atque effigies erat, in quo homi-
num mens novum per se genus nequitise excogitavit/' In picturis
et coloribus omnis turn constitit, ut Tertullianus, idololatria para-
tura*
II. Artem pictoriam et statuariam initia sua posuisse in idolola- famulatu, facile esset probare; illam, vero hanc, in ea opera
antevertisse, non item. Admodum rudis per aliquot secula duravit ars ypcipiKij, nee diis reprsesentandis idonea, nisi prius ex materia
CAP. VII.] ORTUS ET PROGRESSUS IDOLOLATRLE. 207
aliqua solida fingerentur. Initium in ffxiaypapta habuisse, docet Plinius; similitudine rudi effigiata ex umbrge hominis observatione. Ita Athenagoras, in Legat. pro Christian. : Ka/ GKtaypa<pia$ psv evps- Qsfffqg lirb Savpiov, faxov sv j?X/w ffspiypd-^avrog' — " Saurias invenit pic- turam umbratilem, equi umbra in sole circumscripta." At ipsum Solem, quern inprimis pene solum pro Deo habuerunt, in umbra pingere admodum difficile. Addit, Tpapixqe ds Kparuvog sv vtvaxi xw/^svw (SKtag avdpog xat yuva/xog svaXztyavros' — " Graphicen " (quse scilicet lineis colores addidit) " Craton primus ostendit, qui in tabula dealbata viri et mulieris umbras delineavit." Alii adjecerunt alia. Inde distinctio ista apostoli ad Heb. x. 1, 2x/av yap e%uv voftog ruv /z-sXXovrwv dyadS)*, oux aur^v rqv s/xova, ruv ffpaypdruv. Seruchi per filium Nachorem nepos eratTbara; ilium artem figlinam et statuariam exercuisse, atque imagines fabricasse finxerunt Judsei, crediderunt veterum Christianorum plurimi.
III. Secuta est ideo e/xovoKotta Tbariana idololatriam Seruchianam annos circiter 80 aut 100. Atque hie primus idololatriae progressus communiter assignatur. Nos rationes alias, in primordiorum cultus superstitiosi investigatione, inivimus; quo ccepimus iter, porro per- gemus. WWin &$$., uti loquitur Spiritus Sanctus, Judic. v. 8; seu "novi dei,vquos sibi primi comparaverunt apostatse Baby lone dispersi, Sol erant et luna, quod ostendimus, aliaque ccelestia corpora. Eis, quasi peregrinationum ducibus, usi sunt. Cultum primum constituit simplex adoratio. In alia erroris germina, et teterrimos superstitionis ritus, sensim prolapsum est humanum genus. Id prout res atque tempus ferent, paucis exponemus.
IV. Ut Deus aliquis habeatur, et colatur, efflagitat ea ratio, qua homines sumus. Inde veri oblitos, donee adsciscant falsos, exagitant conscientise stimuli. Ita ad solem, lunam et sidera ccelestia a primis apostatis itum est. Placuit ad tempus rei novitas, atque deorum nomen. In novas autem rerum salebras, carissimorum discrimine coactos, nova sollicitudine et molestia afTecerunt conscientice stimuli et horrores. Vera enim animi tran quill itate frui, ubi superstitione prava bellum Deo vero indicitur, nemo potest. Primo ideo non satis
rsesentia videbantur ista numina; nam nisi prsesens sit Deus, pro umine habendus non est. Eodem naturae instinctu, quo Deum esse, t praesentem esse, persuasione imbuti sumus. Neque periculis pro- mlsandis, qui maximus inter homines res terrenas solum sapientes, numinis usus sufficere potest, qui omni periculo prassentior non est, rl.||ideoque neque Deus est. Inde Israelites Baaliticis idoli absentiam probrat Elias, 1 Reg. xviii. 27, " Clamate voce magna, quando- 'quidem deus est, nam colloquium aut insectatio est ei, aut iter facit; brtassis dormit/' Omnem naturam divinam, omnia attributa Deo nvenientia, severa etpuvsia idolo adimit, adeoque eripit ei omnem otestatem, et ab imperio divino summovet
203 ORTUS ET PROGRESSUS IDOLOLATRIJL [LIB. III.