aut perficere. Inesse quiddam videtur mimeseos. Non enim cogitant, quos Deus agit: id est, nil cogitando fingunt aut elaborant. 2 Petr. 4, 24. — ri) quicguam, vel minimum. 3
v. 6. xai, etiam) Epitasis. sufficientiam dedit nobis, et suffi- cientiam diaconorum N.T. quae multo plus postulat. — nuag dvo- xovesg, nos ministros) Appositio. — xarvng, novi) Antitheton, ve- teris. v.44. — ov, non) Novi Testamenti: id est, non literae, sed Spiritus. vid. Rom. 7, 6. seqq. cum annot. — yoauuarog, literae) Paulus etiam dum haec scripsit, non literae, séd spiritus ministrum egit. Moses in proprio illo officio suo, etiam cum haud scripsit, ta- men in litera versatus est. — mvevgarog, spiritus) cujus ministe- rium majorem et gloriam habet et capacitatem requirit. — amoxret- vee) occidit; peccatorem exstimulat ad sensum mortis. nam si pecca- tor vitam haberet, antequam litera venit; vivificatione per Spiritum non esset opus. Huc conf. v. seq. mortis.
Vv. 7. 4 Ovaxovia, ministerium) quo Moses fungebatur. — évre- _ tunmueyvn) LXX, xexodauuevyn. Ex. 32, 16. — didorg, lapidibus) Fuerunt igitur duae tabulae diversac, non ex uno lapide. Ex. 34, 4. impressum lapidibus, est declaratio incisi hujus, in literis. — éye- wyOn év doén) nacta est gloriam. yivouar, fio, et sui, sum, Vv. 8. differunt. — 7 dvvacdar arevioas) Ex. 34, 30., égpoSryOnoar éyyi-
Gas avra. — wwviotws, Moysis) in sua functione versantis. v. 8. ésae) erit. Loquitur ex prospectu V. T. in novum. adde, spem, Vv. 412.
v. 9. xaraxgioews’ Ouxavoavyng, condemnationis: justitiae) Per hane multo magis quam per illam refulget Dei gloria. Litera con- _ demnat: condemnatio mortem infligit: Spiritus, cum justitia, vitam affert. — dof, gloria) Abstractum pro concreto, brevitatis gratia.
v. 40. ovdé dedogacus, ne glorificatum quidem est) Sequitur mox limitatio, in hac parte. Lumen majus obscurat minus. — ro dedogacuevor, glorificatum) Sic LXX, Ex. 34, 29. 35., 7p dedokasae.
v. 44. dua dokng: év dokn, per gloriam: in gloria) Particulae convenienter variatae. Subaudi est. — ro pévov, quod manet) Non manet ipsa deaxovla, ministerium, et quicquid ex parte est, 4 Cor. 43, 40., sed Spiritus, justitia, vita. Ideo neutrum genus adhibetur.
v. 42. éAnida, spem) Fiduciam dixit v. 4., nune spem, intuitu ejus, guod manet, v. 11. — magdénoig) aperta agendi ratione.
v. 43. xai 8, ac non) Subaudi sumus aut facimus. — xa duper) Sic LXX, 1. c. — moog ro wy) Ioog, ad, congruentiam notat, coll. Matth. 19, 8. Nam ro uy arevioae erat ante impositionem velaminis: sed ipso splendore Mosis posterius, v. 7. quare illic OSE ponitur. Quod de Mose dicitur, Paulus de ministris N. T. negat, nempe totum illud, ponere velamen, ne inspiciant Israélitae. Saepe aliquid inseritur in protasin, quod proprie in apodosin redundet. In v. 7. est wee wy dUvactat arevioas. hic ecg ro un arevions. Hic nempe negatur actus, non potentia. Potentia apud Mosen deerat omnibus: apud apostolos, quibusdam. — eg tO TOG Te KaTAOYE- péve, in finem ejus, quod aboletur) Paulus verba flectit ad allego- riam. Jd quod aboletur, habet finem suum in Christo: v. 44. fin. Rom. 40, 4. eo tendit et terminatur lex. : ;
Ve 44. ok Enwoadn, sed obdurati sunt) sed opponitur tay non intendere oculos. — to avro) idem, quod Mosis tempore. — émt,
190 2 COR. Il, 14—18:
super) i. e. cum legunt, et, tametsi legunt. — avayvoioer) lectione, publica, frequenti, perpetua. Limitat Paulus: velamen non est jam in facie Mosis, aut in seriptis ejus; sed in lectione, dum Mosen_le- gunt, et quidem ita, ut Christum non admittant, item, super corde. v. 45. — wever, mr) avaxadunrouevov) manet superjacens, ita ut ne retegatur quidem. — Ott) quia non nisi in Christo aboletur. Pro- positio eorum, quae sequuntur. — xaragyeirar, aboletur) vetus te- stamentum. conf. omnino v. 7. 44. 43. Non dicit, abolitum est,-sed aboletur , respectu convertendorum.
v. 15. add éng, sed usque) Sed opponitur rw non retegitur. — nvixa) Hoe uno loco Paulus hoe adverbio utitur: videtur ei hae- sisse ex recenti lectione ray LXX, Ex. 1. c. — avayrvmoxerae “uovons, legitur Moyses) et quidem obnixe, sine intuitu Christi. se- quitur antitheton, cum vero conversum erit.