XIX. Atque hunc finem consequuta est ecclesia apostatica ante- diluviana. Novse defectionis post refonnationem crimine se alligans., irreformabilis evasit. Hanc solemnem theologia supernaturalis pri- msB revelationis sortita est periodum. Omnium autem ecclesiarum futuris temporibus instituendarum et lapsarum reformandarum typus et exemplar uti videbimus, in ea constituta sunt. Omen vero pro infinita sua misericordia, ab ecclesiis Christianis reformatis Deus avertat.
LIBER III.
DE THEOLOGIA NOACHICA POSTDILTJYIANA. CAPUT I.
2 Pet. iii. 5-7, Coelura novum et terra nova — Mundus vetus qualis — Mun- dus novus, Esa. 11. 15, 16, Ixv. 17, Ixvi. 22 — Seculum venturum — Mundus futurus — Noachus vir Justus — Fidem habuit antediluvianus — Theologia post diluvium in ejus familia restaurata et aucta — Prima foaderis divini expressa mentio — Ad federis naturam pertinent promissio et restipulatio — Quo re- spectu promissio fcedus dicitur — ^^ uncle — Promissionem nudam ssepe sig- nificat, 2 Sam. xxiii. 5 ; Jer. xxxi. 31, 32 — A/«^x>7, ffuvMxti— Fobdus unde — Foedera quomodo olim sancita, Jer. xxxiv. 18 — De signo foederis — Arcus in nube — Signum foederis cur fcedus dicitur — Natura foederis Noachici — Prse- cepta theologiae addita— Gen ix. 5, 6, przccepti primi postdiluvian!, de
156 BE THEOLOGIA NOACHICA [LIB. III.
sanguine non fundendo, expositio— Modus vindictae per magistratum su- mendffi, in eo constitutes— Onkeiosi sententia— Talionis origo— Prsecepti secundi, de non comedenda came cum sanguine, expositio, Gen. ix. 2, 3 — Sep- tem pracepta Noachidis data— Quid per ea intelligant Hebrsei— Noachi apud Inghiramium ad filiosoratio ficta — Ecclesise Noachicse instauratio — Duratio —
Chami peccatum Judaeorum nugaB — Fabulse Saturni resecti ortus — Canaan
cur maledictus — Ecclesiae reformatse novae promissiones datae — Illius nova
defectio Defectionis occasio — Ecclesiae Noachicse defectionis catholicse nar-
ratio.
I. OKTUM et progressum mixtce istius theologize, quse partim lege naturali seu rationis rectse dictamine, aut theologise hdiaQsrov reli- quiis, partim revelatione Adamo post ingressum peccati facta consti- tit, superiore dissertatione exposuimus. Varios etiam avoffrafftag illius gradus, quse totalem a Deo totius pene mundi defectionem tandem intulit, atque theologorum apostatarum poenam horrendam et <xavu- XsQpta.v, paucis ibidem ostendimus. Ejus theologise instaurationi, incremento, progressui et eventibus a diluvio ad vocationem Abra- hami usque, exponendis, jam proximo in loco incumbimus. Totam autem hanc ofaovopfav divinam ita proponit Bfeatus] Petrus: Ovpavol
fWaXa/, xat yy\ e% vdarog xai d/' idarog (fvvsffruffa, rSj roD ©sou df 5>v o rore xoGpos vdan xaraxXvffQelg dvuiXero' o/ de vvv oupavoi xai
j] yyj r$ avrov Xoyw rsdqffavpffffAsvoi g/V/, <ru^/ rqpovpsvoi elg qpepav Kpiffeus
xal dffc/jXeJag ruv dffzSuv avdputfuv, 2 Epist. iii. 5—7.
II. Duplicis hie "mundi" meminit apostolus ; veteris illius, qui per aquam perierat, atque turn temporis praBsentis per ignem consumendi; post cujus interitum, tertii ingressum prsenunciat ver. 13, Kaivoiig de ovpavovg xal yfy xatvqv xara ro svdyye^cx, avrov vpoffdoxuptv, h oTg dixouoffvvq xaroixe?. De aspectabili coelo, terrave, respectu sub- stantia3, neutro in loco agit apostolus. Mundo enim veteri per j aquam destructo, mansit nihilominus coelorum, terrarumque corn- pages. "Mundus" ideo iste fuerunt homines mundo degentes. Eis per diluvium deletis, mundus alius, ad Dei cultum rite peragendum, | erigi debuit. Hujus autem mundi fundamenta posuit Deus in fa- | milia Noachi, totam fabricam perfecit ecclesise Judaicas erectio atque ornatus. Atque is mundus erat, quern illico igne dissolvendum praa- dixit Bfeatus] Petrus; stylo nempe prophetico. Ita legimus apud Esaiam, cap. li. 15, 16, " Ego Dominus Deus tuus, scindens mare, et personant fluctus ejus, Dominus exercituum nomen ejus: et posui verba mea in ore tuo, et in umbra manus meaa protexi te, ad plan- tandum coelos et fundendum terram, et ad dicendum ad Zion, Populus meus tu."
[II. Quo tempore ideo Deus, dividens mare, et educens populum suum ex Egypto, verbum seu legem, cum solenni cultus sui praBscrip- tione ei concredidit, in ecclesiam eum sibi formans, novum hunc mundum, coelum illud et terras instituit et absolvit. Eo tempore quo Petrus scripsit, mundus hie, hoc est, ecclesia Judaica jam apos-
CAP. I.] POSTDILUVIAN A. 157
tatica in exitium ignis festinavit ; non aliter quam mundus ille vetus in diluvium se praecipitavit. Incendio templi et urbis, dissoluta est istius mundi compages. Alium autem mundum, quoniam nondum adesset rov a/uvog tfuvrsXeia, novos ccelos, novamque terram, secundum Dei promissum, fideles exspectare jubet apostolus. Promissum illud exstat Esaiae cap. Ixv., commate 17; atque iisdem verbis cap. Ixvi., commate 22. " Ecce," in quit, " ego creaturus sum ccelos novos et terram novam, neque commemorabuntur haec priora, neque venient in animum." Ecclesiae statum post adventum Christi propheta in locis hisce depingit; nempe quo tempore Deus assumpturus esset ex gentilibus in sacerdotes et Levitas, uti verba se habent, corn- mate 21 capitis ultimi; hoc est, instituturus esset ministerium evan- gelicum. Inde is status ecclesiae ante mundi istius secundi con- flagrationem, " seculum venturum " et "mundus futurus" indigita- batur ; uti nos docet Paulus in Epistola ad Hebraeos, cap. ii. ver. 5, atque etiam cap, vi. ver. 5. Periit itaque per aquas diluvium pri mus ille seu vetus mundus; secundum, turn temporis praesentem, per ignem periturum prsenuntiat apostolus, futurum autem, ad co'n- summationem usque seculi duraturum confirmat : sed e diverticulo in viam redeamus.
IV. Noachum ipsum, de quo nobis sermo est, constat hominem justum fuisse, Deo gratum et acceptum, ex multiplier Spiritus Sancti testimonio. Gen. vi. 8, 9, "Noach vir Justus, integer in generationibus suis, et secundum Deum indesinenter ambulabat •" etiam ver. 1, cap. vii., " Te perspexi justum coram me in setate hac." Honorifica prseterea et testimonio huic conformis, cum in Veteri, turn in Novo Testamento (quod rarum et pene singu- lare) ejus mentio facta est, Ezech. xiv. 14; 1 Pet. iii. 20; 2 Pet ii. 5. Justitiam autem eum per fidem obtinuisse probat apos tolus, undecimo capite ad Hebraeos. Fides omnis salutaris respi- cit promissum Semen. Hanc vero fidem habuit antediluvianus ; tune enim testimonio justitiae per Deum ornatus est. Justus ideo erat, et Deo gratus, coram eo ambulans integer, vi theologiae istius Adamicae antediluvianae, quam superior! dissertatione tradidimus. At vero in gratiam ipsius Noachi, et ecclesia3 in familia ejus instaur- andaB, variis luminis gradibus statim a diluvio aucta est ea tneologia, quos strictim percurram.