v.42. to dvoue, nomen) Nos nil Domino, Dominus nobis salu- tem revera confert. inde nomen illius glorificatur in nobis; nos au- tem ipsi in illo. — yaour, gratiam) Hac mente dixit ayadwovrne, bonitatis. v.41.
v.4. Zowrauev, rogamus) Epistolae partes, quarum praecipua hic incipit, sunt quinque:
I. Inseriptio. Cad a sgn II. Gratiarum actio pro Thessalonicensibus, Sais cum voto. 41. 5. II. Doctrina, de homine peccati ante diem Christi , ; venturo : 18 ae et arts ete unde contra illam calamitatem sanctos conso- latur ; : 9. 8s. 13. 8. subjuncta cohortatione et voto. 15. 16. 8. IV. Hortatio ad preces, item cum voto: TE. 4.98. et ad fratres, qui inordinate ambulant, in ordinem redigendos, hic quoque subjuncto voto. 6. 8. 46. V. Conclusio. 17. 18.
— vmég) de. Particula facit ad declarandam rem, de qua agitur, non ad obtestationem:, quamquam res, de qua agitur, Thessalonicen- ses per se commovere debebat. conf. umée , 2 Cor. 5, 20. — énvovva- yoyns, congregatione) quae fiet adventus Jesu tempore. cavendum, ne quis excidat. Fideles jam sunt aggregati ad Dominum: sed illa demum congregatio erit,absoluta. Haec vis decompositi. conf. Hebr. 40, 25. not.
Vv. 2. Gahevdyvar, moveamini) mente. — Yeoeiadoar, turdemini) affectu. Id facile accidit cupidioribus sciendi futura. — MUEVM TOS) mveduca, spiritus prophetans. — oye’ énvgodijs, sermonem: episto-
lam) v.45. — wg 02 judy) ut per nos. ratio sub qua moveri pot- erant Thessalonicenses. Poterat quidem epistola vere Paulina si- nistre exponi: poterat vero etiam aliena supponi. ¢. 3,47. — we Ore évégnxev, ut si instet) Magna hoc verbo propinquitas significa- tur. nam éveswo est praesens. Ideo talis propinquitas diei Christi negatur. Antiquissimae epistolarum apostolicarum sunt epistolae ad Thessalonicenses. Hine patet, apostolos, de propinquitate diei Chri- sti loquentes, non errasse, sed scienter esse locutos. —- r& yous, Christi) ‘cui opponitur, sensu vocabuli in ecclesia pridem usitato, antichristus *). ;
v.53. xara undeve tovnov, nullo modo) Tres modos innuit v. 2. — ore, quod) Subaudi, ex antecedentibus, particulam negantem, cum verbo substantivo: non fit, nisi ete. Habet autem ellipsis haee ev- AaBevarv. Eviafng est, qui rem propositam capit bene, non impor- tune et temeraria audacia, sachte, scheu, etc. HviaBeva est, quod Paulus non expresse dicit: Non venit dies Christi, nisi ete. Leni- ter loquitur: abstinet verbis, quae non libenter audiret amator ad- yentus Christi. — éa'v wy, nisi) Quae v. 3—8. leguntur, uberiorem considerationem postulant. Ac primum quidem hance periocham per se intuebimur: deinde Apocalypsin conferemus. Prior intuitus has Sere positiones complectitur :
I. Scopus Pauli est, monere Thessalonicenses, ne diem Christi propinguiorem putent, quam revera sit. — Magnum scandalum af- fert exspectatio rerum futurarum, quae divino putatur testimonio niti, et tamen in exitu falsa deprehenditur. Maximum scandalum afferre poterat talis exspectatio diei Christi. Quare Paulus solicite occurrit. Parati erant Thessalonicenses ad Dominum cum gaudio excipiendum, ce. 4,441. 4 Thess. 4, 40.: et ejusmodi quidem cupiditas spem praesup- ponit et fidem, sed tamen ipsa potest esse inordinata. In ordinem ergo redigitur.
Il. Speciatim docet Paulus, ventwrum prius esse ingens quoddam malum. Paulus non omnia, quae inter aetatem illam et inter diem Christi intercessura essent, enumerat: sed unum quoddam maxime in- signe indicat, cujus declaratio erat jam tum tempestiva et Thessalo- nicensibus salutaris. Describit ergo apostasiam, hominem peccati etc.
Il. Non modo malum, sed etiam Retinaculum ejus indicat apo- stolus. — Memoratur 6 xatéyw» retinens, qui retinet hominem pec- cati. Id retinaculum ipso malo prius est quodammodo, adeoque in- dicium ejus magnopere ad institutum apostoli pertinet, ut tempus revelandi adversarii, cum justa tamen latitudine, definiatur.
IV. Malum a temporibus Pauli se porrigit usque ad appari- tionem adventus J. C. — Non solum latissime patet malum illud, vy. 4.40. 12., sed etiam valde diuturnum est, et quamyis per varios gradus exsurgat, tamen est continuum quoque, a primis stis stamini- bus ad finem usque. Jam, inquit apostolus, operatur mystervum wi- quitatis. Jam apostolorum tempore, magis vero post obitum eorum, maxime post obitum apostolicorum virorum, operabatur. Non opti- me consulunt, qui ideam ac regulam ecclesiae in antiquitate potius
——
% *) Lectionem tamen xvels, post marg. utriusque Ed., praefert Vers, germ, E. B,