tertiam quarta. — vousg we) Hebr. *nin nx legem meam. Summa harum legum est mox, Ero eis in DEUM, et ili erunt mthi in po- pulum. — 8ig tnv dtavovay avrwy) 03 “pa in medium eorum: ut obediant ex animo. — éni xagdiag) Genitivus. ¢. 10, 146. — éme- youww avtss) LXX, yoaww avréc, xal Cwouue avess.
' v. 4d. & wy dcdakworv, non docebunt) Metonymia consequentis: i. e. omnes a DEO ipso edocti erunt, praesertim amorem, qui summa legis est. Non negatur absolute opera fraterna in docende, primum enim docendi sunt homines, dum ipsum testamentum eis promulga- tur: Act. 3,25. Es. 2, 3. tum, qui ipsam. virtutem testamenti asse- quuntur in remissione peccatorum et cognitione Domini, his certe non plane necessaria jam est fraterna institutio. Non opus est nobis, ut scribamus; non vobis, ut scribatur, inquit Paulus, 4' Thess. 4, 9. 5, 4. Plenissimum harum promissionum complementum erit, quum venerit perfectum, vita aeterna. In via autem quisque se ipsum et fratrem hortari certe debet. c.43, 22. Jud. v.3. quid? etiam doctrina, quae vel solidus cibus est vel lac, pro robustis et pro minoribus, utris- que piis, pios juvat: Hebr. 5, 42.8. 43,7. imo hi ipsi doctrinam nunc demum’ maxime capiunt. 4 Cor. 2,6. 3,4. atque ipse apostolus et hie et in toto suo munere docet. Summa illa, yoo Oe tov Kegeov, nosce Dominum, a Domino discitur. omnem doctrinam huie summae consentaneam, alter alteri indigitat. Maximeque admonitio locum ha- bet. 2 Petr. 4,42. Interim non est operosa et coacta doctrina: quia gratia omnes facit valde dociles. neque enim jam literae, sed spiritus ministerium est. 2 Cor. 3, 6. not. Neque fidelinm firmitudo awctori- tate doctorum humanorum nititur. Est haee quoque’ causa, cur Scriptura N. T. multo sit brevior; et cur aliqua sint minus aperte decisa. DEUS ipse suos docet. — rov adsdgov, fratrem) Hoe arctiorem necessitudinem sonat, quam proximus aut civis. *) — **) ano mixes, a parvo) Debilis in eis erit ut David. Zach. 412, 8.
v. 42. ore, quia) Remissio peceatorum, radix beneficiorum et agnitionis. — rag adexiarg avray, iniquitatibus eorum) Abstractum pro concreto. peccatum aboletur: peccatores gratiam consequuntur. — nal TOr avoutmy avira, et iniquitatum eorum) Hoe non exstat in Hebraeo, neque apud LXX. Sed apostolus addit, gravitatis causa. c. 10, 47. coll. ibid. v. 8. 5. — & ur) wvnoda Exe, non recordabor posthac) Conf. c. 40, 3.
v. 43. év) in. Notatur tempus, quo dictum est per Jeremiam. — nenahaiwxe, antiquavit) Neque enim utrique simul locus esse potest. Praeteritum verbi antiquavit innuit, antiquationem esse fac- tam tum, quum per Jeremiam locutus est. semel in V. T. promis- sum fuit Novum testamentum sub hac ipsa appellatione. Et tamen id valde urget apostolus. Tanti sunt verba prophetica. — ro ma- Aawuevoy, quod antiquatur) ore DEI. Etiam 2 Cor. 3, 14. vetus testamentum appellat Paulus. — xal ynowoxoy, et quod senescit) desciscente populo. Opposita madavog et xaeveg, item yéouwy et vag. inde dvadynxn véa. c. 12,24. est enim vita nova. c. 10,20. 2 Cor. 5,
*) Civis, inguit: nam lectio modityy et praefertur lectioni mlnotov in marg. utriusque Ed., et in Vers. germ. exprimitur voce Mitbiirger. E. B.
**) ednosot ws, noscent me] ex penitissima gratiae meae experientia. Jer. 924. Vig.
-